Onaylı Yorumlar

Çehov'dan ilk ikisi tipik durum öyküsü olan üç öykü. Başarılı bir öyküde bence ya kahraman sıradışı olmalı, eğer sıradansa- başından geçen olay sıradışı olmalı ve mümkünse sürpriz sonla bitmeli. Çehov'un ilk iki öyküsünde bunların hiçbiri yok, konular ve olaylar gerçek hayatta karşılaşacağımız türden. Bu nedenle ilk öyküyü başarlı kılan sadece Çehov'un anlatımı. İkinci öyküdeki olay da olmaz böyle şey dedirtmiyor, sıradışı gibi gözükse de değil.

Son öykü Kara Keşiş ise çok ilginç bir konuya değiniyor: "Delilik belirtileri gösterdiğinin farkında olan ama mutlu bir dahi sıradan insanların insiyatifiyle ne olur?"

İlk öyküyü, anlatımı; üçüncü öyküyü konusu nedeniyle öneriyorum.

Diğer Büyük İskender biyografilerinden farklı olarak ilk defa bir kitapta Büyük İskender öncesi dönemin bu kadar detaylı ve güzel bir şekilde anlatıldığı bir kitaba denk geldim. Yazarı Adrian Goldsworthy zaten alanında çok başarılı ve benim de çok sevdiğim bir yazar. Kitap Philippos'un krallığına zemin hazırlayan dönemi, Philippos döneminde yapılan savaşlar, reformlar diplomatik ilişkiler, Argead hanedanı içerisindeki kavgaları çok güzel bir şekilde eksiksiz denebilecek detaylılıkta anlatıyor. Kitabın ikinci kısmı olan Büyük İskender bölümünde ise sanki bir yolculuğa çıkarmışçasına Büyük İskender'in Makedonya'dan İndus Vadisine oradan da Babil'e olan yolculuğu çok güzel bir şekilde anlatılıyor. Eğer Büyük İskender biyografisi alınacaksa kesinlikle diğer kitaplardan çok daha öne çıkan bir kitap. Umarım Adrian Goldsworthy'nin diğer kitapları da Türkçeye kazandırılır ve okuruz.

Jon Fosse'nin eserleriyle her buluşmam, kelimelerin ötesinde bir sessizliğe adım atmak gibi. Vaim de beni o melankolik ve puslu atmosferin içine çekti.

Fosse burada derin bir varoluşsal boşluğu, hafızanın, zamanın ve gerçekliğin birbirine karıştığı o tekinsiz alanda, kendine özgü sadeliğiyle anlatıyor. Sıradan bir iğne iplik arayışının bir hayatı nasıl usulca değiştirebildiğine tanık oluyoruz.

Roman, ölümün, hayaletlerin ve tesadüflerin aynı anda var olabildiği o muğlak alanda ilerliyor. Fosse’nin asıl ustalığı da burada; bu tuhaflığı olduğu yerde bırakıyor. Okurken olayların nereye varacağından çok zihnin arka planındaki o tekinsiz müziğe kulak vermek gerekiyor; geriye dalgaların sesi ve şu sarsıcı kabulleniş kalıyor: Her şey tuhaftı.

İlk bakışta takip edilmesi zor, parçalı ve birbirinden bağımsız görünen hikayelerden oluşuyor. Ancak roman ilerledikçe bu parçaların Ludo’nun hikayesi etrafında nasıl birleştiği ortaya çıkıyor. Bağımsızlık, iç savaş ve toplumsal dönüşümler arka planda ilerlerken, Ludo’nun kendisini bir duvarın ardına kapatması romanın en güçlü simgesine dönüşüyor.

Ludo dünyayı unutmak için kendisini dışarıdan soyutluyor. Fakat dünya onun peşini bırakmıyor. Bu açıdan roman, yalnızca bir kadının otuz yıllık yalnızlığını değil, geçmişinden kurtulmaya çalışan insanın ve hatta geçmişini unutmaya çalışan bir ülkenin hikayesini anlatıyor. Unutmak mümkün olsa bile geçmişin sonuçlarından kaçmak mümkün değil. Gerçekle hayalin, tarih ile kişisel hafızanın iç içe geçtiği, farklı ve üzerinde düşünmeye değer bir roman.

Bu kitabı okurken kendimi bazı bölümlerde fazlasıyla yakaladım. Özellikle bir ilişkide sürekli kendini açıklamak, karşı tarafın davranışları yüzünden suçlu hissetmek ve sınır koyduğunda “acaba ben mi abartıyorum?” diye düşünmek bana çok tanıdık geldi. Kitabın bende bıraktığı en önemli şey, bazı davranışların zamanla o kadar normalleşebildiğini fark etmek oldu. İnsan bazen yaşadığı şeyin sağlıksız olduğunu bilse bile alışkanlık, umut veya “belki düzelir” düşüncesiyle ilişkiden uzaklaşamıyor. Kitap bu noktada kendime dışarıdan bakmamı sağladı. Bazı yerlerde durup düşündüm, bazı yerlerde de “keşke bunu daha önce bilseydim” dedim. Dili oldukça sade ve akıcı olduğu için zorlanmadan okunuyor. Benim için sadece narsistik kişileri anlatan bir kitap olmadı; daha çok kendi sınırlarımı, ilişkilerde neleri kabullendiğimi ve kendime ne kadar alan bıraktığımı sorgulamama neden oldu. Bitirdiğimde aklımda tek bir şey kaldı: Bazen birinden uzaklaşmak kaybetmek değil, kendine yeniden dönmekmiş.

Bazı kitaplar yalnızca bir hikâye anlatmaz; aynı zamanda bir dönemin acısını, insanların yüreğinde açılan yaraları ve unutulmaması gereken hatıraları da taşır. Okurken bir romanın sayfaları arasında dolaştığımı hissetsem de satırların altında gerçek hayatın bıraktığı izleri görmek mümkündü.
Kitabın merkezinde yer alan Cevdet karakteri beni en çok etkileyen unsurlardan biri oldu. Onun yaşadığı kırılmaları, hayata tutunma çabasını ve zamanla delilik olarak görülen ruh hâlini okurken sık sık durup düşündüm. Çünkü yazar deliliği sadece bir akıl kaybı olarak anlatmıyor; bazen insanın yaşadığı acılara karşı geliştirdiği bir savunma mekanizması, bazen de hayatta kalabilmenin son yolu olarak karşımıza çıkarıyor. Cevdet’in hikâyesi bu yönüyle oldukça dokunaklıydı. Onun yaşadıkları karşısında "aynı durumda ben olsaydım ne yapardım?" sorusunu kendime sormadan edemedim.

Rasulullahın hayatını kronolojik olarak ilgili ayetlerle anlatıldığı Kur'an merkezli bir siyer eseri. Kur'an siyer birlikteliğini ayrıntılara dalmadan gerektiği kadar klasik siyer ve hadis eserlerine yer verilerek kaleme alınmış ayet merkezli derli toplu ve sade bir dil ile kaleme alınan eser Rasülün hayatı Kuran'da nasıl yer almış, olaylar nasıl yaşanmış ve diğer inanç grupları ile ilişkiler nasıl gelişmiş sorularının cevapları Kur'an merkezli olarak verilmeye çalışılmış. Siyer Kur'an ilişkisine ilgi duyanların okumaları ve kütüphanelerinde bulundurmaları gereken eserlerden olduğu muhakkak.

Rümeysa Abiş'in illüstrasyon tarzını beğeniyorum, yazarın ise okuduğum ilk kitabı... Konuyu sevdim ancak kurgu bana yeterli gelmedi; Güneş her seferinde Yağmur'un yağmasını engellemeye çalışıyor çünkü bunun insanların gününü mahvedeceğine emin. Fakat öyle olmuyor, yağan yağmur ardında pek çok güzellik doğuruyor. Kapak tasarımını biraz daha farklı beklerdim, illüstrasyonlar bütüne baktığımızda güzel ve dengeli. Olumsuz gibi görünen durumlarda olumlu tarafları aramak, kısaca bardağın dolu tarafını görmek üzerine konuşmak için iyi bir resimli çocuk kitabı.

Afşin Kum’un hayal gücünün sınır tanımadığını daha önce okuduğum eserlerinden biliyordum ama Kırk Üçteki Korkunç Traktör Yağmuru yine de beni şaşırtmayı başardı. Kitabın daha adı bile merak uyandırıyor; sayfaları çevirmeye başladığınızda ise kendinizi sıradanlığın tamamen dışına çıkmış bir dünyanın içinde buluyorsunuz.
Kitaptaki on dokuz öykünün ortak noktası, gerçekle hayalin, mantıkla absürdün iç içe geçmesi. Bir öyküde ruhların beden değiştirmesine tanıklık ederken başka bir öyküde gökten traktör yağmasına hiç yadırgamadan inanabiliyorsunuz. Çünkü Afşin Kum, en tuhaf fikirleri bile öylesine doğal ve ikna edici bir dille anlatıyor ki bir süre sonra “Ya gerçekten olsaydı?” diye düşünmeye başlıyorsunuz.
Öykülerin büyük kısmında distopik ve karanlık bir atmosfer hâkim olsa da kitap sadece şaşırtıcı fikirlerden ibaret değil. Her hikâyenin altında insan doğasına, topluma, inançlara, teknolojiye ve sistemlere dair ince göndermeler bulunuyor.

Rüyalarla ilgilenen herkesin severek okuyabileceği, düşündürücü ve farklı bir kitap. Kitap, rüyaları yalnızca tek bir bakış açısıyla ele almak yerine farklı disiplinlerin sunduğu perspektifleri bir araya getirerek konuya daha geniş bir çerçeveden bakmamızı sağlıyor. Özellikle rüyaların insanın iç dünyasıyla, bilinçdışıyla ve yaşantılarıyla olan ilişkisini ele alış biçimini oldukça ilgi çekici buldum. Kitabı okurken bazı bölümlerde kendi rüyalarımı ve rüyalarımın bende uyandırdığı duyguları yeniden düşünme fırsatı buldum. Bence kitabın en güzel taraflarından biri de rüyaları basit bir “rüya tabiri” anlayışına indirgememesi. Daha çok düşünmeye, sorgulamaya ve rüyanın kişisel anlamı üzerine kafa yormaya yönlendiriyor. Psikoloji, psikanaliz, rüya çalışmaları ve insanın iç dünyasına merak duyan okuyucular için oldukça güzel bir kaynak. Hem akademik birikimi olan hem de konuya yalnızca merak nedeniyle yaklaşan okurun ilgisini çekebilecek bir çalışma.